پرسشنامه پذیرش و عمل
معرفی پرسشنامه:
این پرسشنامه را بوند و همکاران (۲۰۱۱) ساخته اند. یک نسخه می ۱۰ ماده ای از پرسشنامه ی اصلی (1-AAQ) است که هیز و همکاران (۲۰۰۶) ساخته اند. این پرسشنامه سازه ای را می سنجد که به تنوع، پذیرش، اجتناب تجربه ای و انعطاف ناپذیری رئانشناختی بر می گردد. نمرات بالاتر نشان دهنده ی انعطاف پذیری روانشناختی بیشتر است.
مولفه ها:
پرسشنامه پذیرش و عمل (AAQ‑II) یک ابزار معتبر در حوزه درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد است که برای سنجش اجتناب تجربی و انعطافناپذیری روانشناختی طراحی شده است. این پرسشنامه میزان درگیری افراد با افکار، احساسات و خاطرات ناخوشایند و تأثیر آنها بر زندگی روزمره را ارزیابی میکند. AAQ‑II شامل مولفههایی مانند اجتناب از تجارب هیجانی، کنترل ادراکشده بر زندگی، میزان پذیرش هیجانهای دشوار و توانایی پیشبرد رفتارهای ارزشمحور در حضور افکار و احساسات منفی است. این ابزار با روایی و پایایی قوی، کاربرد گستردهای در پژوهشها، ارزیابیهای بالینی و سنجش اثربخشی مداخلات ACT دارد.
روایی و پایایی:
مشخصات روانسنجی نسخه ی اصلی بدین شرح است: نتایج 2816 شرکت کننده با شش نمونه نشان داد که این ابزار پایایی، روایی و اعتبار سازه ی رضایت بخشی دارد. میانگین ضریب آلفا 84/0(88/0-78/0) و پایایی بازآزمایی در فاصله ی ۳ و ۱۲ ماه به ترتیب 81/0 و 79/0 بدست آمد. نتایج نشان داد که پرسشنامه ی پذیرش و عمل - نسخه ی دوم بصورت همزمان، طولی و افزایشی دامنه ای از نتایج از سلامت ذهنی تا میزان غیبت از کار را پیش بینی می کند که همسان با نظریه ی زیر بنایی آن است. این ابزار همچنین اعتبار تمیزی مناسبی را نشان می دهد. به نظر می رسد AAQ-II مفهوم مشابه با AAQ-I را اندازه می گیرد اما ثبات روانسنجی بهتری دارد ( بوند و همکاران، ۲۰۱۱). در ایران عباسی، فتی، مولودی و ضرابی (۱۳۹۱) مشخصات روانسنجی این پرسشنامه را در پژوهشی گزارشی دادند. تحلیل عاملی اکتشافی دو عامل اجتناب از تجارب هیجانی و کنترل روی زندگی را گزارش داد. همچنین همسانی درونی و ضریب تنصیف پرسشنامه رضایت بخش بود(89/0-71/0) به علاوه اجتناب تجربه ای از هیجان با نشانه های افسردگی و اضطراب، مشکل در تنظیم هیجان و شاخص های ناراحتی در پرسشنامه می سلتمت روان رابطه ی معنی داری را نشان داد. همچنین نتیجه ی روایی افتراقی نشان داد عامل اجتناب از تجارب هیجانی در دو گروه بالینی و غیر بالینی تفاوت معناداری دارد ولی عامل کنترل روی زندگی تفاوت معناداری در دو گروه نشان نداد.
تعریف مفهومی:
اجتناب تجربی: اجتناب تجربی از مولفه های مهم درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بوده و به ارزیابی های منفی افراطی از حس ها، احساسات و افکار خصوصی ناخواسته و عدم تمایل به تجربه کردن این رویدادها و تلاش های عملی برای کنترل و فرار از آنها اطلاق می شود ( کلارک و تیلر، ۲۰۰۹).
تعریف عملیاتی:
اجتناب تجربی: منظور از اجتناب تجربی در این پژوهش، میزان نمره ای است که فرد در پرسشنامه ی پذیرش و عمل (AAQ) بدست می آورد.