پرسشنامه استاندارد ترومای سازمانی دیهیم و دولتی (۲۲ سؤالی)

پرسشنامه ترومای سازمانی (دیهیم و دولتی، 1396)

منبع‌شناسی و راهنما:

پرسشنامه ترومای سازمانی توسط دیهیم و دولتی (1396) طراحی شد. الگوی اصلی این پرسشنامه به مطالعه ویویان و هورمن (2015) برمی‌گردد که در قالب 22 گویه و 4 مولفه اهداف، ساختار، افراد و محیط ارائه شد. در مطالعه دیهیم و دولتی از 22 گویه و 5 مولفه اهداف، ساختار، فناوری، افراد و محیط استفاده گردید.

روایی و پایایی:

روایی :

 دیهیم و دولتی برای سنجش روایی پرسشنامه از تحلیل عاملی تاییدی استفاده کردند

پایایی:

 برای سنجش پایایی نیز آلفای کرونباخ محاسبه شد. آلفای کرونباخ کلی پرسشنامه 913/0 محاسبه شد و برای تک تک ابعاد نیز بالای 7/0 گزارش شده است. بنابراین پرسشنامه از روایی و پایایی مناسبی برخوردار است.

تعریف مفهومی:

واژه تروما trauma از مطالعات پزشکی و روان‌شناختی اقتباس شده است. تروما به جراحت های شدیدی اطلاق می شودکه در اثر وقوع حادثه یا تصادف و هرگونه آسیب یا صدمه ناشی از برخورد عوامل فیزیکی یا شیمیایی با بافت های بدن به وجود آید. از نظر پزشکی، تروما به یک جراحت بدنی شدید یا شوک بحرانی و از نظر روان شناختی، تجربه ای است که ازنظر هیجانی دردناک، پریشان کننده و ناگهانی باشد و اغلب باعث اثرات پایدار بدنی و ذهنی شود. به زبان ساده تربه “مواجهه با یک عامل فشار آسیب‌زای بی‌هایت شدید” گفته می‌شود. ترومای سازمانی، بیانگر تجربه جمعی کارکنان از ضربات و شوک‌های وارده به سازمان است که به موجب آن ساختارهای محافظتی و دفاعی یک سازمان درهم شکسته و سازمان به طور موقت یا دائم دچار آسیب پذیری و ناامیدی شده و صدمات قابل توجهی دریافت می‌کند. با درنظرگرفتن استعاره سازمان همانند موجود زنده، سازمان هادر طول حیات خودبا مصائب، بلایا و آسیب های مختلفی مواجه می شوند که از آن به عنوان ترومای سازمانی تعبیر می کنند. ترومای سازمانی پدیده‌ای است که در صورت وقوع، شوک فراوانی به همه افراد و گروه‌های سازمانی وارد می‌کند. حتی به خانواده کارکنان نیز شوک وارد نموده و ساختارهای دفاعی و محافظتی سازمان را در هم می‌شکند. در تعریفی دیگر، به احساس ناامیدی، یاس و دلسردی شدیدی بر سازمان حاکم می نماید ضربات، جراحات، شوک‌ها و آسیب‌هایی که به سازمان و ارکان آن وارد می‌شود، ضربات روحی سازمانی گفته می شود.

تعریف عملیاتی:

برای سنجش ترومای سازمانی از ابزار پرسشنامه استفاده شده است. این پرسشنامه شامل 5 سازه اصلی و 22 گویه است. برای سنجش امتیاز هر گویه از نمره‌گذاری با طیف لیکرت پنج درجه استفاده شده است. امتیاز هر سازه نیز با استفاده از میانگین امتیازات گویه‌های مربوط به آن سازه قابل محاسبه است.

شیوه تفسیر:

از آنجا که امتیاز نهایی هر سازه براساس میانگین نمرات گویه‌های تشکیل دهنده آن قابل محاسبه است بنابراین نمره نهایی هر سازه بین 1 تا 5 خواهد بود. اگر میانگین بالای سه (حد متوسط طیف لیکرت) محاسبه شود در این صورت وضعیت سازه مورد بررسی مطلوب است. همچنین می‌توان از آزمون تی-تک نمونه برای بررسی معناداری نتایج استفاده کرد.