پرسشنامه استاندارد دلبستگی شغلی ادواردز و کلیپاتریک 1984
تعاریف نظری
دلبستگی شغلی به میزان درجهای گفته میشود که شخص ازنظر روحی با کارش همانندسازی میکند یا میزان اهمیتی که فرد برای کارش قائل است (اسپنس و همکاران، ۲۰۰۹). دلبستگی به شغل عبارت است از تعهد فرد به مجموعه خاصی از تکالیف است که نقش عملکرد مثبت در آن بهعنوان هدف و بهعنوان وسیلههایی برای رسیدن به هدف تلقی میشود. دلبستگی شغلی با این نوع از تعهد عزتنفس مورد آزمون از طریق عملکرد در نقش شغلی خاصی قرار میگیرد؛ که برحسب ارزشیابی درونی و به محصول بیرونی نقش عملکرد است؛ بنابراین ازنظر فانس دلبستگی شغلی عبارت از میزانی است که در آن شکست و موفقیت در ایفای نقش شغلی بر خودانگاره فرد تأثیر میگذارد (اسدی، ۱۳۹۳).
تعاریف عملیاتی
میزان نمرهای که فرد از پاسخدهی به پرسشنامه دلبستگی شغلی که توسط ادواردز وکیل پاتریک در سال ۱۹۸۴ تدوینشده است و شامل ۲۰ ماده هست کسب میکند که بین صفر تا۶۰ نمرهگذاری میشود به صورتی که حداکثر نمره یعنی ۶۰ بیانگر دلبستگی بسیار بالا و حداقل نمره یعنی صفر (۰) بیانگر دلبستگی بسیار پایین هست.
تعیین پایایی و روایی ابزارهای اندازهگیری
برآورد پایایی پرسشنامهها
برای تعیین پایایی، روشهای مختلفی وجود دارد. در این تحقیق برای مشخص نمودن پایایی پرسشنامهها از ضریب آلفای کرونباخ استفاده گردیده است. این روش برای محاسبه هماهنگی درونی ابزار اندازهگیری از جمله پرسشنامهها یا آزمودنهایی که ویژگیهای مختلف را اندازهگیری میکنند بکار میرود. در اینگونه ابزار، پاسخ هر سوال میتواند مقادیر عددی مختلف را اختیار کند. سرمد و همکاران (۱۳۸۷) معتقدندکه «برای محاسبه ضریب آلفای کرونباخ ابتدا باید واریانس نمرههای هر زیرمجموعه سوالات پرسشنامه یا زیرآزمون و واریانس کل را محاسبه نمود. سپس با استفاده از فرمول مربوطه مقدار ضریب آلفا را بدست آورد» (ص ۱۶۹).
ضریب پایایی پرسشنامههای از طریق فرمول زیر به وسیله نرمافزار SPSS محاسبه شده است.
ra= ضریب آلفای کرونباخ
J= تعداد سوالات آزمون
۲Sj= واریانس سوالات آزمون
۲s= واریانس کل آزمون
پایایی پرسشنامه در پژوهش اسدی(۱۳۹۲) مورد تایید قرار گرفت، در این پژوهش با بررسی یک مطالعه مقدماتی بر روی نمونه سی نفری پایایی پرسشنامه ۸۹/۰ محاسبه شد.
برآورد روایی پرسشنامهها
روایی به این مفهوم اشاره دارد که وسیله اندازهگیری چیزی را که ادعا میکند دقیقاً همان چیز را اندازه بگیرد یعنی متناسب با آن باشد و از مهمترین آن روایی صوری و محتوایی است و برای اینکه پرسشنامهای حداقل دارای روایی محتوایی باشد باید سوالات آزمون با توجه به مبانی تئوریک دقیقاً مورد مطالعه و بررسی قرار گیرد تا میزان ارتباط و تناسب آنها با موضوع روشن گردد. روایی صوری و محتوایی هر یک از پرسشنامههای پژوهش به تفکیک در زیر ارائه میشود:
در پژوهش اسدی ۱۳۹۳ برای بدست آوردن روایی پرسشنامه از نظرات استاد راهنما و چندین تن از دیگر اساتید و متخصصین و کارشناسان استفاده شده است. و از آنها در مورد مربوط بودن سؤالات ، واضح بودن و قابل فهم بودن سؤالات و اینکه آیا این سؤالات برای پرسشهای تحقیقاتی مناسب است و آنها را مورد سنجش قرار می دهد ، نظر خواهی شد و اصطلاحات مورد نظر در پرسشنامه اعمال گردید .
معرفی ابزار
پرسشنامه دلبستگی شغلی: این پرسشنامه توسط ادواردز و کلیپاتریک (۱۹۸۴) ساخته شده است. آنان این پرسشنامه را از میان ۱۱۵ گفته و عبارت که در ارتباط با دلبستگی شغلی بوده و از طریق مذاکره با دیگران، پرسشنامه مذکور را به ۲۰ سوال تنظیم و مورد استفاده قرار دادند. این آزمون توسط پاکاری و شکرکن (۱۳۷۰) ترجمه و تنظیم شده است. نحوه نمره گذاری ماده های این پرسشنامه نیز بر اساس مقیاس لیکرت و از نوع ۴ درجه ای انجام می پذیرد. بدین صورت که برای کاملا مخالفم(۰)، مخالفم(۱)، موافقم(۲) و کاملا موافقم(۳) در نظر گرفته شده است. نحوه امتیاز بندی سوالات ۱۰، ۱۳، ۱۴، ۱۶، ۱۷، ۱۸، ۱۹ پرسشنامه مذکوربه صورت معکوس و سوالات۱، ۲، ۳، ۴، ۵، ۶، ۷، ۸، ۹، ۱۱، ۱۲، ۱۵ و ۲۰ به صورت مستقیم می باشد.