پرسشنامه مسئولیت اجتماعی سازمان (مدل کارول)
معرفی پرسشنامه :
پرسشنامه مسئولیت اجتماعی سازمان بر اساس مدل کارول (Carroll, 1991) ابزاری استاندارد برای سنجش میزان توجه و عملکرد سازمانها در قبال مسئولیتهای اجتماعی است. این پرسشنامه با 25 گویه و بر اساس طیف پنجدرجهای لیکرت طراحی شده و چهار بعد اصلی مسئولیت اجتماعی شامل مسئولیت اقتصادی، قانونی، اخلاقی و بشردوستانه را ارزیابی میکند. هدف این ابزار، بررسی میزان تعهد سازمان به رعایت اصول اقتصادی، تبعیت از قوانین، رعایت ملاحظات اخلاقی و مشارکت در فعالیتهای اجتماعی و انساندوستانه است و به پژوهشگران و مدیران کمک میکند تا وضعیت مسئولیت اجتماعی سازمان را بهصورت نظاممند مورد ارزیابی قرار دهند.
ابزار پرسشنامه :
پرسشنامه مسئولیت اجتماعی سازمان بر اساس مدل کارول (1991) یک ابزار پژوهشی برای سنجش میزان پایبندی سازمانها به مسئولیتهای اجتماعی است. این پرسشنامه شامل 25 گویه بوده و پاسخها بر اساس مقیاس پنجدرجهای لیکرت از «خیلی کم» تا «خیلی زیاد» سنجیده میشوند. ابزار مذکور چهار بعد اصلی مسئولیت اجتماعی شامل مسئولیت اقتصادی، مسئولیت قانونی، مسئولیت اخلاقی و مسئولیت بشردوستانه را ارزیابی میکند و با هدف بررسی میزان توجه سازمانها به ذینفعان، رعایت قوانین، اصول اخلاقی و مشارکت در فعالیتهای اجتماعی در پژوهشهای مدیریتی و سازمانی مورد استفاده قرار میگیرد.
ابعاد پرسشنامه :
پرسشنامه مسئولیت اجتماعی سازمان بر اساس مدل کارول از چهار بعد اصلی تشکیل شده است که هر کدام بخشی از مسئولیتهای سازمان در قبال ذینفعان و جامعه را ارزیابی میکنند. این ابعاد شامل مسئولیت اقتصادی، مسئولیت قانونی، مسئولیت اخلاقی و مسئولیت بشردوستانه است و در مجموع با 25 گویه مورد سنجش قرار میگیرند.
مسئولیت اقتصادی:
این بعد به میزان توجه سازمان به عملکرد اقتصادی، بهرهوری و استفاده بهینه از منابع میپردازد. در این بخش مسائلی مانند جلوگیری از اتلاف منابع، ارائه خدمات باکیفیت، جذب مشتریان سودآور در بلندمدت و شفافیت در گزارشهای مالی مورد ارزیابی قرار میگیرد.
مسئولیت قانونی:
مسئولیت قانونی نشاندهنده میزان پایبندی سازمان به قوانین، مقررات و استانداردهای رسمی است. این بعد شامل توجه سازمان به گزارشدهی قانونی، تدوین و اجرای مقررات داخلی، رعایت استانداردهای سازمانی و تلاش برای کاهش فساد اداری در سازمان میباشد.
مسئولیت اخلاقی:
این بعد به رعایت اصول اخلاقی در تعاملات سازمانی و ارائه خدمات میپردازد. مواردی مانند رعایت منشور اخلاقی، رفتار عادلانه با مشتریان، ارائه خدمات پایدار، آموزش اصول اخلاقی به کارکنان و توجه به پیشنهادها و انتقادات مشتریان در این بخش بررسی میشود.
مسئولیت بشردوستانه:
مسئولیت بشردوستانه به مشارکت داوطلبانه سازمان در فعالیتهای اجتماعی و حمایت از جامعه اشاره دارد. در این بعد، میزان حمایت مالی و غیرمالی سازمان از فعالیتهای فرهنگی، آموزشی، ورزشی، خیریه، حقوق بشر و برنامههای مرتبط با سلامت و رفاه اجتماعی ارزیابی میشود.
روایی و پایایی :
روایی:
روایی محتوایی: از دیدگاه کارشناسان تایید شد
پایایی
آلفای کرونباخ پرسشنامه 878/0 بدست آمده است.