پرسشنامه استاندارد خودپنداره راجرز
معرفی
این پرسشنامه در سال 1938تا 1957 توسط کارل راجرز به منظور سنجش میزان خویشتن پنداری افراد تهیه شده که شامل دو فرم جداگانه «الف» و«ب» است، فرم «الف» خویشتن پنداره پایه یعنی آن گونه که فرد خودش را می بیند و تصوری که در حال حاضر از خودش دارد را می سنجد، فرم «ب» خویشتن پنداره ایده آل یا آرمانی را مورد سنجش قرار می دهد. یعنی آن گونه که فرد آرزو دارد باشد. در هر فرم 25 صفت قطبی (مثبت و منفی) قرار داده شده است. آزمودنی ابتدا باید به فرم الف و سپس ب پاسخ دهد. فرم الف را با توجه به تصویری که از خصوصیات و صفات خود دارد، تکمیل می کند و فرم ب باید بر اساس آرزوها و ایده آل هایش تکمیل شود. طرز تکمیل سوالات به این شکل است که در برابر هر صفت متضادش هم نوشته شده، آزمودنی باید خود را با توجه به آن دو صفت ارزیابی کند و به خودش نمره ای بین 1تا 7 دهد. این پرسشنامه توسط آقایان محمود نودرگاه (1373)و مهدی محمد کاجی(1372) به عنوان پایان نامه کارشناسی ارشد در رشته مشاوره مورد پژوهش قرار گرفته است. این پژوهشگران پرسشنامه را در مورد گروه های نمونه 500 نفر از دانشجویان دختر و پسر کرج تهران و قوچان و570 نفر از دانش آموزان پسر و دختر دبیرستانی تهران اجرا و نتایج زیر را به دست آورداند.
روایی و پایایی
پایایی
پایایی این پرسشنامه با استفاده از روش دو نیمه کردن مورد بررسی قرار گرفته است. بر اساس نتایج پژوهش محمدکاجی (1372)، ضریب اعتبار آزمون 80/0 گزارش شده است که نشاندهنده پایایی مطلوب ابزار است. همچنین همسانی درونی آزمون از طریق محاسبه همبستگی هر سؤال با نمره کل آزمون بررسی شده و نتایج آن مورد تأیید قرار گرفته است؛ بنابراین پرسشنامه از ثبات و هماهنگی درونی مناسبی برخوردار است.
روایی
روایی این پرسشنامه از چند طریق مورد تأیید قرار گرفته است. نخست، روایی محتوایی آن بر اساس نظریه کارل راجرز (طراح این مقیاس) و با تأیید اساتید و متخصصان حوزه روانشناسی و مشاوره مورد تأیید قرار گرفته است. علاوه بر این، با توجه به تأیید همسانی درونی سؤالات آزمون، میتوان آن را به عنوان یکی از شواهد روایی سازه این ابزار در نظر گرفت. بنابراین پرسشنامه از نظر سنجش مفهوم خویشتنپنداری از اعتبار لازم برخوردار است.
شاخص های آمار توصیفی :
|
گروه ها
|
میانگین
|
انحراف معیار
|
واریانس
|
|
دانشجویان
|
9.87
|
3.5
|
13.02
|
|
دانش اموزان
|
10.58
|
4.20
|
17.69
|
روش نمره گذاری
نمره گذاری این آزمون به این طریق است که نمره هر فرد را برای هر سوال از تفاضل یکایک صفات فرم الف و ب آن فرد به دست می آوریم به این صورت:X1-X2= نمره فرد برای یک سوال(صفت)، که در این فرمول X1 نمره فرد در فرم الف،X2 نمره فرد در فرم ب، با توجه به اینکه 25 سوال داریم اینه ا را به توان 2 رسانده بعد با هم جمع می کنیم، سپس جذرش را می گیریم تا نمره فرد در تست به دست آبد.
خود پنداره مثبت یعنی خویشتن پنداری فرد طبیعی است، یعنی فرد تصویر مثبتی درباره خود دارد. خود پنداره متوسط یعنی فرد تصویر منفی درباره خویشتن دارد. خود پنداره منفی یعنی احتمال روان نژندی در شخص وجود دارد.
|
سطح خویشتن پندار
|
طبیعی
|
متوسط
|
منفی
|
|
نمره خام آزمودنی
|
0-7
|
7.01-10
|
10.01به بالا
|
نرم تست با استفاده از شاخص های آماری بالا به صورت نمره T با میانگین 50 و انحراف معیار 10 و در جدول زیر ارایه شده است.
|
حدود نمره ها
|
3-1
|
6-4
|
9-7
|
12-10
|
15-13
|
18-16
|
21-19
|
|
نمره Tدانشجویان
|
27
|
36
|
45
|
53
|
56
|
70
|
79
|
|
نمره دانش Tاموزان
|
29
|
37
|
44
|
51
|
53
|
65
|
72
|